→ بازگشت به فهرست مستندات

🧭 پیدا کردن IP در اوبونتو و ویندوز

آدرس خودت را کجا ببینی، کدام عدد را به دوستت بدهی، و چطور مطمئن شوی دو دستگاه یکدیگر را می‌بینند.

چرا این درس؟

در درس شبکه دیدیم که هر دستگاه روی شبکه یک IP دارد. برای اینکه برنامه‌ی شما (مثلا یک سرور و کلاینتِ پایتون) از یک دستگاه به دستگاهِ دیگر برسد، باید IPِ مقصد را بنویسید — و برای این، اول باید IPِ خودتان را پیدا کنید. این درس کوتاه است چون کارش فقط دو دستور است: یکی در لینوکس، یکی در ویندوز.

اوبونتو: ip a

ip a                    # همه‌ی کارت‌های شبکه + IP هرکدام
hostname -I             # فقط IPها، یک خط، بی‌حاشیه
ip r                    # مسیرها؛ IP مودم جلوی default via

خروجی ip a طولانی است، ولی فقط چند خطِ آن مهم است. کارتِ سیمی معمولا eth0 یا enp… است و بی‌سیم wlan0 یا wlp…؛ زیر هرکدام جلوی inet، IPِ آن کارت نوشته شده:

2: eth0: <BROADCAST,MULTICAST,UP,LOWER_UP> ...
    inet 192.168.1.14/24 ...      ← این IP من است
1: lo: ...
    inet 127.0.0.1/8 ...          ← این «خودم» است، به شبکه ربطی ندارد

ویندوز: ipconfig

ipconfig                # خلاصه: IPv4 Address هر کارت
ipconfig /all           # کامل: MAC، DNS، DHCP سرور
ipconfig /release       # اجاره‌ی IP را پس بده
ipconfig /renew         # IP تازه از مودم بگیر

در خروجی، بخشِ کارتِ فعلی را پیدا کنید — Wireless LAN adapter Wi-Fi برای وای‌فای یا Ethernet adapter برای کابل — و عددِ IPv4 Address را بردارید:

Wireless LAN adapter Wi-Fi:
   IPv4 Address. . . . . . . . . . . : 192.168.1.14
   Default Gateway . . . . . . . . . : 192.168.1.1   ← مودم/روتر

«Gateway» همان مودم است: درِ خروج به اینترنت. در اوبونتو هم جلوی default via در ip r همین عدد است.

کدام عدد، IPِ واقعی من است؟

شکلِ عددمعنی
192.168.x.x / 10.x.x.x / 172.16–31.x.xIPِ داخلی (private) — در خانه، لابراتوار و وای‌فای همین‌ها را می‌بینید
127.0.0.1loopback: فقط خودم — پیام به این آدرس هیچ‌وقت از دستگاه بیرون نمی‌رود
169.254.x.x«آدرسِ اضطراری»: دستگاه نتوانسته از مودم IP بگیرد — وای‌فای را چک کنید
عددِ غیر از این‌ها (مثل 5.160.x.x)IPِ عمومی — این را فقط از بیرون می‌بینید، نه در ipconfig خودتان

دستگاه‌های یک وای‌فای (خانه یا لابراتوار) همگی با یک پیشوند مشترک آدرس دارند: 192.168.1.14 و 192.168.1.25 همسایه‌اند و می‌توانند مستقیم حرف بزنند.

IP عمومی: آدرسِ شما از دید اینترنت

عددی که در ip a یا ipconfig دیدید فقط داخلِ خانه/مدرسه معتبر است؛ بیرونِ مودم، شما با آدرسِ دیگری دیده می‌شوید: IP عمومی. مودم برای همه‌ی دستگاه‌های پشتِ خودش یک IP عمومیِ مشترک از شرکت اینترنت می‌گیرد. وقتی بسته‌ای از داخل به بیرون می‌رود، مودم IPِ داخلی را با IP عمومی جایگزین می‌کند و پاسخ‌ها را با جدولِ خودش به دستگاهِ درست برمی‌گرداند؛ اسمِ این کار NAT است. برای دیدن IP عمومی:

curl -s https://api.ipify.org       # اوبونتو؛ ویندوز ۱۰ به بعد هم curl دارد
# در گوشی یا هر دستگاهی: مرورگر ← whatismyip.com یا جست‌وجوی «my ip»
IP داخلی (private)IP عمومی (public)
چه کسی می‌دهد؟مودم/روتر شما (DHCP)شرکت اینترنت (ISP)
محدوده192.168.x.x / 10.x / 172.16–31هر عددِ غیر از محدوده‌های داخلی
چند دستگاه دارند؟هر دستگاه یکیکل خانه/مدرسه یکی — مشترک
ارتباط مستقیم از بیرون؟همان شبکه: بلهفقط با «بازکردنِ در» روی مودم (port forwarding)
نکته: به همین دلیل دوستتان از اینترنتِ بیرون نمی‌تواند به سرورِ پایتونیِ لپ‌تاپ شما وصل شود: از بیرون فقط IP عمومیِ مشترک دیده می‌شود، نه 192.168.1.14، و پورت‌های آن هم از سمتِ مودم بسته‌اند. برنامه‌ی سرور-کلاینت را باید در یک شبکه‌ی داخلی اجرا کنید (مثل لابراتوار یا وای‌فای خانه).

تستِ رسیدن: ping

قبل از هر برنامه‌ای، مطمئن شوید دو دستگاه واقعا یکدیگر را می‌بینند — همان آدرس و شماره‌ی درِ همسایه را بدهید و ping بفرستید (در هر دو سیستم همین است):

ping 192.168.1.25
# هر چند ثانیه یک reply می‌آید؟ مسیر باز است. Ctrl+C برای پایان
# Request timed out / Destination Host Unreachable؟ دستگاه خاموش است،
# یا فایروال اجازه‌ی ping نمی‌دهد، یا آن دو روی یک شبکه نیستند
نکته: IPِ گوشی را هم می‌شود پیدا کرد: تنظیمات ← Wi-Fi ← روی شبکه‌ی وصل‌شده بزنید؛ IP مثلا 192.168.1.30 نوشته می‌شود. خیلی از گوشی‌ها به ping جواب نمی‌دهند — یعنی فقط به درخواستِ ping پاسخ نمی‌دهند، نه اینکه از شبکه خارج شده باشند. برای آزمایشِ برنامه‌ی سرور و کلاینت با پایتون، همین IP کارتان را راه می‌اندازد.

قدم بعدی

حالا که آدرس‌ها را بلدید، در پروژه‌ی «سرور و کلاینت با پایتون» همین IPها را داخل برنامه می‌نویسید و از یک دستگاه به دستگاهِ دیگر پیام می‌فرستید — روی لابراتوار، وای‌فای خانه، حتی دو گوشی.